Czym zajmuje się Hematolog dziecięcy?

Hematolog dziecięcy | Poradnia Hematologii dziecięcej | Leczenie chorób krwi dzieci

Wprowadzenie

Specjalista z zakresu hematologii i onkologii dziecięcej – często określany jako hematolog dziecięcy – zajmuje się diagnozą, leczeniem i monitorowaniem chorób krwi oraz układu krwiotwórczego u dzieci.


Co robi hematolog dziecięcy?

Zakres działalności poradni hematologii dziecięcej

Poradnia hematologii dziecięcej podejmuje się:

  • diagnozy schorzeń związanych z krwinkami czerwonymi, białymi, płytkami i układem krzepnięcia – np. niedokrwistości, neutropenii, małopłytkowości, skaz krwotocznych.
  • leczenia chorób rozrostowych układu krwiotwórczego (np. białaczek, chłoniaków) od początku życia dziecka do 18 r. ż.
  • monitorowania dzieci z przewlekłymi schorzeniami hematologicznymi i zapewnienia opieki ambulatoryjnej.

Rola w poradniach – Hematolog dziecięcy | Poradnia Hematologii dziecięcej

W poradni hematologii dziecięcej rodzic otrzymuje:

  • wywiad lekarski (anamnezę rodzinną i zdrowotną dziecka),
  • badanie przedmiotowe (ocena węzłów chłonnych, śledziony, skóry, błon śluzowych),
  • zlecenie badań laboratoryjnych i ewentualnie obrazowych,
  • omówienie wyników i planu leczenia lub obserwacji.

Kiedy z dzieckiem do hematologa?

Objawy i sygnały alarmowe

Jeśli u dziecka zauważysz:

  • bladość skóry, zmniejszoną aktywność, uczucie zmęczenia, senność, spadek masy ciała.
  • łatwe powstawanie siniaków, krwiaków, wybroczyny, krwawienia z dziąseł, nosa.
  • nawracające infekcje, powiększone węzły chłonne, śledziona lub wątroba.
    → to wskazanie, by rozważyć konsultację w poradni hematologii dziecięcej.

Wskazania wynikowe i laboratoryjne

Badania przesiewowe lub rutynowe mogą wykazać nieprawidłowości – przykłady:

  • obniżona liczba neutrofili (neutropenia) u dzieci: <1500/µl dla wieku >12 mies.
  • nieprawidłowa morfologia krwi, wysoki lub niski poziom leukocytów, płytek czy hemoglobiny.
    Jeśli laboratorium wskazuje wartości poza normą i dziecko ma objawy – zalecana wizyta.

Typowe sytuacje kierowania

  • Pediatra wykrywa niedokrwistość (ICD-10: D50) lub małopłytkowość (D69) – skierowanie do hematologa dziecięcego.
  • Wynik morfologii: znacząca leukocytoza lub leukopenia – rozważa się konsultację.
  • Objawy sugerujące nowotwór krwi (np. ICD-10: C91 – ostre białaczki) – pilne skierowanie.

Jak wygląda wizyta u hematologa dziecięcego?

Hematolog dziecięcy przygotowanie do wizyty

  • Zabierz wyniki wcześniejszych badań krwi, dokumenty medyczne dziecka.
  • Zapisz objawy, czas ich trwania, historię chorób w rodzinie.
  • Upewnij się, że dziecko było odpowiednio przygotowane do badania krwi (np. nawodnienie, ewentualne ograniczenie leków, zgodnie z zaleceniami).

Przebieg wizyty

  • Wywiad: „O co pyta hematolog na pierwszej wizycie?” – pytania o krwawienia, siniaki, infekcje, wzrost, wagę, choroby rodzinne.
  • Badanie fizykalne: ocena błon śluzowych, skóry, węzłów chłonnych, śledziony, wątroby.
  • Ocena wyników laboratoryjnych, ewentualne zlecenie dalszych badań (badania krwi, układu krzepnięcia, obrazowe, genetyczne).

Po wizycie

  • Hematolog dziecięcy przedstawia plan dalszej obserwacji lub leczenia: dieta, suplementacja, leczenie farmakologiczne, czasem przeszczep szpiku kostnego.
  • Ustalenie kolejnych badań kontrolnych.

Najczęstsze choroby diagnozowane w poradni hematologii dziecięcej

  • Niedokrwistość – ICD-10: D50 i inne niedoborowe niedokrwistości.
  • Zaburzenia krzepnięcia (np. hemofilia ICD-10: D66).
  • Małopłytkowość (ICD-10: D69) lub nadpłytkowość.
  • Neutropenia, leukopenia – zaburzenia ilościowe krwinek białych.
  • Rozrostowe choroby układu krwiotwórczego: białaczki (np. ICD-10: C91), chłoniaki (ICD-10: C83) u dzieci.

Hematolog dziecięcy – Badania diagnostyczne i wyniki, które powinny niepokoić

Badania laboratoryjne

Standardowe badania to: morfologia krwi z rozmazem, parametry układu krzepnięcia (PT, aPTT), płytek, ferrytyny, żelaza, czasem badania genetyczne.
Przykłady wyników wymagających konsultacji:

  • Neutropenia <1000 /µl u dziecka >12 mies.
  • Znacznie podwyższona leukocytoza lub małopłytkowość (<150 000 /µl).
  • Wyraźna niedokrwistość – Hb znacznie poniżej normy wiekowej.

Badania obrazowe i inne

  • USG jamy brzusznej lub węzłów chłonnych w przypadku powiększenia.
  • Biopsja szpiku kostnego – w sytuacjach podejrzenia białaczki.
  • Biopsja cienkoigłowa węzłów chłonnych – w sytuacjach podejrzenia chłoniaka

Leczenie w hematologii dziecięcej

  • Leczenie niedokrwistości: suplementacja żelaza, witamin (np. B12, kwasu foliowego).
  • Leczenie zaburzeń krzepnięcia: czynniki krzepnięcia, terapia specjalistyczna.
  • W przypadku chorób rozrostowych: chemioterapia, przeszczep szpiku kostnego, terapia genowa (w niektórych jednostkach) pod nadzorem onkologa/hematologa dziecięcego.
  • Monitorowanie stanu dziecka, badania kontrolne, współpraca z innymi specjalistami (onkolog pediatryczny, pediatra, gastrolog dziecięcy).

Specjaliści dziecięcy w Centrum Medycznym Medici


Poradnie Specjalistyczne:

Artykuł powiązane – przeczytaj też:

Źródła naukowe:

  • Polskie Towarzystwo Onkologii i Hematologii Dziecięcej – programy leczenia dziecięcych nowotworów i chorób hematologicznych. ptohd.pl
  • Artykuł „Morfologia krwi obwodowej u dzieci – interpretacja wyniku”. onkologia-dziecieca.pl
  • Artykuł „Niedokrwistość z niedoboru żelaza i inne rodzaje niedokrwistości u niemowląt i dzieci”. medycyna-praktyczna.pl

Hematolog dziecięcy | FAQ – pytania i odpowiedzi

Czym zajmuje się hematolog dziecięcy?

Hematolog dziecięcy diagnozuje i leczy choroby krwi, układu krwiotwórczego, układu chłonnego u dzieci od okresu noworodkowego do 18. r. ż.

Kiedy dziecko powinno udać się do hematologa?

Dziecko powinno zostać skierowane, gdy ma bladość, łatwe siniaki, krwawienia, powiększone węzły chłonne, przewlekłe infekcje lub gdy wyniki morfologii budzą niepokój.

Z jakimi problemami do hematologa?

Problemy takie jak anemia (niedokrwistość), zaburzenia krzepnięcia, małopłytkowość, neutropenia, białaczki lub inne choroby krwi.

O co pyta hematolog na pierwszej wizycie?

Pyta o objawy dziecka: siniaki, krwawienia, infekcje, historię choroby w rodzinie, wcześniejsze badania i leczenie, przebieg wzrostu i rozwoju.

Jakie wyniki z krwi świadczą o nowotworze?

Wyraźnie podwyższona leukocytoza, bardzo zmienione rozmaz krwi, obecność blastów w morfologii, małopłytkowość, powiększenie śledziony/węzłów chłonnych – wymagają pilnej konsultacji.

Czy hematolog to onkolog?

Nie zawsze – hematolog dziecięcy zajmuje się chorobami krwi. Gdy chodzi o nowotwory u dzieci, często współpracuje lub jest to specjalizacja onkologii i hematologii dziecięcej.

Czy hematolog leczy anemię?

Tak – anemia (np. niedokrwistość z niedoboru żelaza) jest częstym wskazaniem do poradni hematologii dziecięcej.

Jak przygotować dziecko do morfologii krwi?

Dziecko powinno być lekko nawodnione, spokojne, możliwe że lekko po odpoczynku. Zawsze warto zastosować się do zaleceń laboratorium lub lekarza.

Jeśli dziecko ma objawy lub wyniki badań krwi odbiegające od norm – wskazana jest konsultacja w poradni hematologii dziecięcej. Wczesna diagnostyka i leczenie zwiększają szanse na dobry przebieg.

katarzyna anna machnik – ZnanyLekarz.pl