Kebab i inne fast food – szybkie jedzenie, długotrwałe konsekwencje

Jedzenie typu fast food, takie jak kebab, cieszą się dużą popularnością głównie ze względu na dostępność oraz szybkie zaspokajanie głodu. Mimo to, ich zbyt częste spożywanie może negatywnie wpływać na zdrowie człowieka. Produkty tego typu zawierają duże ilości tłuszczu, soli, cukru oraz wzmacniaczy smaku, a jednocześnie niewiele błonnika i wartości odżywczych. Nadmierne spożywanie fast foodów może prowadzić do wielu chorób, np. otyłości, cukrzycy czy też chorób układu krążenia. Dlatego warto zwracać uwagę na skład oraz jakość spożywanych posiłków i podejmować świadome decyzje żywieniowe.

W artykule dowiesz się, czy kebab może stać się dobrym, zbilansowanym posiłkiem oraz jaki niekorzystny wpływ na nasze zdrowie może nieść ze sobą częste spożywanie tego typu potraw.

Dlaczego tak bardzo lubimy fast food?

1. Czas

Fast foody cieszą się dużą popularnością przede wszystkim ze względu na szybkie tempo współczesnego życia. Wiele osób sięga po tego typu jedzenie z powodu braku czasu na przygotowanie pełnowartościowych posiłków. Po kilku, a czasem nawet kilkunastu godzinach spędzonych w pracy, łatwiejszym rozwiązaniem wydaje się być zamówienie pod drzwi pizzy, kebaba lub hamburgera, niż pójście do sklepu, kupienie składników i jeszcze ich odpowiednie przyrządzenie.

2. Dostępność

Fast foody są powszechnie dostępne, można je kupić niemalże wszędzie – w barach szybkiej obsługi, restauracjach sieciowych, w foodtruckach i na stacjach benzynowych. Obecnie w coraz większej ilości miast otwierane są nowe miejsca, gdzie można nabyć fastfoody.

Idealnie widać to na przykładzie statystyk:

• W Polsce działa ponad 25 tysięcy punktów sprzedaży kebabów.
• w 2022 roku w Polsce funkcjonowało 515 lokali McDonald. Pod koniec 2023 roku liczba restauracji McDonald wynosiła już 546 lokali. Obecnie otwartych jest aż 618 lokali, a firma zapowiada, że do końca 2026 roku ta liczba na pewno wzrośnie.

3. Cena

Nie ma się co oszukiwać – przy stale rosnących cenach produktów spożywczych w sklepach wiele osób sięga po fast foody bo są stosunkowo tanie i opłacalne. Cena średniego kebaba oscyluje wokół 20-30 zł, porcji frytek ok. 10-12 zł, a koszt pizzy to przeważnie 35-50 zł.

4. Smak

Dodatkowo fast foody charakteryzują się intensywnym smakiem, wynikającym z wysokiej zawartości tłuszczu, soli oraz wzmacniaczy smaku. Ich spożywanie szybko zaspokaja głód, jednak często odbywa się bez uważności i celebracji posiłku, co może zaburzać nasze uczucie sytości.

Czy fast food jest aż tak niezdrowy?

Wszystko zależy od tego, z jakiej jakości składników będzie takie jedzenie przygotowane. Często mięso, będące głównym składnikiem np. kebaba może być źródłem białka i witamin, takich jak witamina B12, a warzywa są dobrym źródłem witamin i minerałów.

Niestety, w większości przypadków spożywanie fast foodów w nadmiernych ilościach może mieć negatywny wpływ na zdrowie, przede wszystkim ze względu na wysoką kaloryczność oraz dużą zawartość soli. Potrawy te często zawierają duże ilości cukru oraz tłuszczów trans, które mogą zwiększać poziom cholesterolu LDL i ryzyko chorób serca czy cukrzycy typu 2.

Przykładowa kaloryczność popularnych fast foodów została zestawiona w tabeli:

Rodzaj produktu	Ilość	Przybliżona kaloryczność (kcal)
Kebab	Średnia porcja	700 kcal
Pizza	Mała	750 kcal
Frytki	Duża porcja	470 kcal
Nuggetsy	6 sztuk	250 kcal
Hotdog	1 sztuka	450 kcal

Konsekwencje zdrowotne dla organizmu

Spożywanie jedzenia typu fast food ok. 2 razy w miesiącu nie będzie prowadziło do poważnych skutków zdrowotnych. Problem zaczyna się pojawiać, gdy sięgamy po fast foody znacznie częściej, niż jest to dopuszczalne. Może to prowadzić do:

• nadwagi i otyłości
• zwiększenia ryzyka chorób serca
• cukrzycy typu 2
• uszkodzeń wątroby
• rozwoju chorób nerek
• zaburzeń koncentracji i pamięci
• nadciśnienia
• zwiększenia ryzyka rozwoju nowotworów
• u dzieci i młodzieży – problemów z nauką, a nawet wystąpienia depresji

Wpływ fast foodów na żołądek i jelita

Jedzenie typu fast food ma szczególnie negatywny wpływ na nasz żołądek i jelita. Produkty te są ciężkostrawne, długo zalegają w żołądku co może powodować odczuwanie dyskomfortu, ciężkości. Mogą także być przyczyną wzdęć, problemów trawiennych, bólów brzucha, prowadzą również do zaburzeń mikrobiomu jelitowego.

To zjedz zamiast zwykłego kebaba

Osoby, które chcą ograniczyć spożywanie fast foodów, nie muszą całkowicie z nich rezygnować. Lepszym rozwiązaniem może być przygotowywanie domowych wersji popularnych dań, ponieważ pozwala to kontrolować jakość składników, warunki, w jakich dany produkt jest przygotowywany oraz kaloryczność posiłków.

Zdrowszy kebab można przygotować z grillowanego kurczaka lub wołowiny, świeżych warzyw oraz lekkiego sosu jogurtowego zamiast tłustych sosów na bazie majonezu, a jeżeli chcemy użyć tortilli, możemy zamiast pszennej wybrać tą pełnoziarnistą.

Przy przygotowywaniu domowych fast foodów warto wybierać produkty bogate w białko, świeże warzywa oraz składniki zawierające błonnik. Dzięki temu można cieszyć się smakiem ulubionych potraw w zdrowszej i bardziej wartościowej wersji.

Rola dietetyka w ułożeniu zbilansowanej diety

Dietetyk odgrywa ważną rolę w kształtowaniu zdrowych nawyków żywieniowych oraz uświadamianiu pacjentom błędów związanych z codzienną dietą. Jego zadaniem jest nie tylko przygotowanie odpowiedniego jadłospisu, ale także pomoc w wyborze wartościowych produktów spożywczych oraz planowaniu posiłków i zakupów. Dietetyk może również doradzić, jaki sprzęt kuchenny ułatwi przygotowywanie zdrowych potraw. Dzięki odpowiedniej edukacji żywieniowej pacjent ma większą szansę na trwałą zmianę nawyków i poprawę swojego zdrowia.

Kiedy udać się do gastrologa?

Jeżeli zauważysz u siebie nawracające lub nasilające się objawy ze strony układu pokarmowego, nie czekaj – umów się na wizytę u gastrologa. W szczególności nie bagatelizuj tych objawów:

• wymioty
• silny, ostry ból brzucha
• nieprawidłowości związane z wypróżnianiem (biegunka, zaparcia)
• ból przełyku i trudności w przełykaniu
• krew w stolcu

Skorzystaj z opieki specjalistów

• Dr n. med. Agnieszka Krzywicka – Gastrolog, Gastrolog dziecięcy, Pediatra
• Dr hab. n. med. Michał Żorniak – Lekarz specjalista chorób wewnętrznych i gastroenterologii
• Dr n. med. Katarzyna Górowska-Kowolik – Pediatra, Gastrolog dziecięcy
• Mgr Barbara Sitkiewicz – Dietetyk kliniczny, Dietetyk pediatryczny, Psychodietetyk

FAQ – fast food a zdrowie