Naczyniaki skórne – co to jest i dlaczego powstają?

Naczyniaki skórne są łagodnymi zmianami naczyniowymi skóry, powstającymi w wyniku nieprawidłowego rozrostu lub poszerzenia naczyń krwionośnych. Najczęściej mają charakter wrodzony lub pojawiają się w ciągu życia pod wpływem wieku, hormonów, predyspozycji genetycznych i czynników środowiskowych. Zmiany te są jedną z najczęstszych przyczyn konsultacji dermatologicznej i bywają wyszukiwane przez pacjentów jako czerwone kropki na skórze, czerwone znamiona, pękające naczynka lub guzki naczyniowe.

Naczyniak skóry może występować w każdym wieku, jednak szczególnie często rozpoznawane są u niemowląt, kobiet w ciąży oraz osób po 40. roku życia. U większości pacjentów mają charakter wyłącznie estetyczny, ale w określonych sytuacjach wymagają diagnostyki różnicowej i leczenia.

Rodzaje naczyniaków skórnych i klasyfikacja kliniczna

Naczyniaki włośniczkowe

Są to drobne, czerwone lub różowe zmiany powierzchowne, często określane jako naczyniaki płaskie lub plamy naczyniowe. Zalicza się do nich m.in. naczyniaki niemowlęce oraz teleangiektazje.

Naczyniaki jamiste

Zmiany głębiej położone, o sinoczerwonym zabarwieniu, niekiedy ulegające powiększeniu przy ucisku lub zmianie pozycji ciała. Mogą dawać uczucie pulsowania.

Naczyniaki starcze (rubinowe)

Najczęściej spotykane u dorosłych. Mają postać małych, intensywnie czerwonych grudek, lokalizujących się na tułowiu. Często wyszukiwane jako nagłe czerwone pieprzyki na skórze.

Zmiany naczyniowe w diagnostyce różnicowej

W trakcie wizyty dermatologicznej różnicowane są m.in.:

naczyniaki skóry (ICD-10: D18.0),
teleangiektazje (I78.1),
malformacje naczyniowe,
czerniak amelanotyczny (C43),
rak podstawnokomórkowy typu naczyniowego (C44).

Objawy naczyniaków skórnych

Naczyniaki skórne najczęściej są bezbolesne, jednak pacjenci zgłaszają:

czerwone lub bordowe zmiany na skórze,
krwawienie po urazie lub spontaniczne,
szybkie powiększanie się zmiany,
świąd, pieczenie lub uczucie napięcia skóry,
zmiany koloru w czasie.

Objawy te bywają wyszukiwane jako niepokojące zmiany skórne, krwawiący naczyniak lub rosnąca zmiana naczyniowa i zawsze wymagają oceny specjalisty dermatologa.

Co robi dermatolog podczas wizyty?

Badanie dermatoskopowe

Zmiana skórna jest oceniana wizualnie oraz za pomocą dermatoskopu. Pozwala to na ocenę struktury naczyń, symetrii i granic zmiany.

Badania dodatkowe

W uzasadnionych przypadkach zlecane są:

USG Doppler zmian naczyniowych,
biopsja skóry z badaniem histopatologicznym,
badania obrazowe przy podejrzeniu głębokich malformacji.

Diagnostyka laboratoryjna – kiedy jest potrzebna

Rutynowo naczyniaki skórne nie wymagają badań laboratoryjnych. Diagnostyka krwi bywa zlecana, gdy występuje:

nawracające krwawienie,
podejrzenie zaburzeń krzepnięcia,
liczne naczyniaki o nagłym początku.

Najczęściej oceniane parametry:

morfologia krwi (Hb: 12–16 g/dl),
płytki krwi (PLT: 150–400 tys./µl),
INR (0,8–1,2),
APTT (26–36 s).

Nieprawidłowe wyniki mogą sugerować choroby współistniejące i wymagają dalszej diagnostyki w poradni dermatologicznej.

Jak leczy się naczyniaki skóry?

Leczenie naczyniaków skórnych dobierane jest indywidualnie i zależy od typu zmiany, jej lokalizacji, wielkości oraz dolegliwości pacjenta.

Obserwacja

W przypadku małych, stabilnych zmian bez objawów klinicznych leczenie nie jest konieczne.

Krioterapia podtlenkiem azotu

Na czym polega krioterapia naczyniaków skóry

Krioterapia z użyciem podtlenku azotu (N₂O) polega na kontrolowanym zamrażaniu zmiany naczyniowej. Dochodzi do uszkodzenia śródbłonka naczyń i ich stopniowego zaniku. Metoda ta jest powszechnie stosowana w leczeniu naczyniaków starczych oraz drobnych zmian powierzchownych.

Przebieg zabiegu

Zabieg wykonywany jest ambulatoryjnie, bez konieczności znieczulenia. Skóra zostaje schłodzona do bardzo niskiej temperatury przez kilka–kilkanaście sekund. Po zabiegu może wystąpić obrzęk, rumień lub pęcherz.

Skuteczność i bezpieczeństwo

Krioterapia uznawana jest za bezpieczną i skuteczną metodę leczenia zmian naczyniowych skóry. Bliznowacenie występuje rzadko, jeśli procedura została przeprowadzona prawidłowo.

Najczęstsze choroby diagnozowane podczas wizyty dermatologicznej

Podczas konsultacji z powodu naczyniaków skórnych często rozpoznawane są również:

trądzik różowaty (L71),
łojotokowe zapalenie skóry (L21),
rogowacenie słoneczne (L57.0),
znamiona barwnikowe (D22),
brodawki łojotokowe (L82).

Leczenie naczyniowych zmian skórnych specjaliści:

Dermatolog – Katarzyna Ryka

katarzyna izabela ryka – ZnanyLekarz.pl

Centrum Medyczne Medici
ul. Henryka Sienkiewicza 43, Radzionków
📞 Telefon: +48 609 318 801

Przeczytaj też:

Naczyniaki skóry – Pytania

Czy naczyniak skóry jest groźny?
Nie. Zdecydowana większość naczyniaków skóry jest łagodna i nie stanowi zagrożenia życia.

Od czego wychodzą naczyniaki? / Dlaczego robią się naczyniaki? / Co jest przyczyną naczyniaka?
Z nieprawidłowego rozrostu naczyń krwionośnych. Czynniki: genetyka, wiek, hormony (ciąża), starzenie skóry, czasem wrodzone zaburzenia angiogenezy. Dokładna przyczyna często nieznana.

Czy naczyniaki skóry są groźne?
Nie, jeśli są stabilne, małe i nie krwawią. Ryzyko dotyczy głównie krwawienia lub powikłań miejscowych.

Czy naczyniak to rak? / Czy naczyniak może być nowotworem? / Czy każdy naczyniak to nowotwór?
Nie. Naczyniak to łagodny nowotwór naczyniowy. Rak (np. angiosarcoma) to zupełnie inna, rzadka jednostka.

Czy naczyniaki mogą stać się złośliwe?
Nie. Typowe naczyniaki skóry nie ulegają transformacji złośliwej.

Jak wygląda naczyniak na skórze?
Czerwony, wiśniowy lub sinawy guzek/plamka; dobrze odgraniczony; często miękki; blednie przy uciśnięciu (nie zawsze).

Jak wygląda naczyniak starczy?
Mały, okrągły, intensywnie czerwony („cherry angioma”), zwykle liczne po 40–50 r.ż.

Jak wygląda naczyniak złośliwy?
Nie dotyczy klasycznych naczyniaków. Złośliwe guzy naczyniowe (angiosarcoma) są nieregularne, szybko rosną, bolesne, często owrzodziałe i krwawią.

Czy naczyniak to tętniak? / Czy naczyniak i tętniak to to samo?
Nie. Naczyniak = rozrost naczyń. Tętniak = poszerzenie ściany tętnicy.

Czy naczyniak jest śmiertelny?
Skórny naczyniak: nie. Wyjątki dotyczą rzadkich, rozległych zmian narządowych.

Kiedy naczyniak powinien niepokoić? / Kiedy powinienem zacząć martwić się naczyniakiem?
Gdy szybko rośnie, zmienia kolor/kształt, boli, krwawi samoistnie, owrzodzia się, pojawia się nagle w dużej liczbie lub towarzyszą objawy ogólne.

Czym grozi naczyniak? / Jakie są najczęstsze powikłania naczyniaka?
Krwawienie po urazie, zakażenie, ból, defekt estetyczny. Rzadko inne powikłania.

Naczyniak – Pytania

Czy naczyniak na skórze może pęknąć?
Tak, po urazie. Zwykle powoduje miejscowe krwawienie.

Co się dzieje w przypadku krwawienia z naczyniaka?
Zazwyczaj krwawienie miejscowe; ucisk zwykle wystarcza. Nawracające krwawienia wymagają oceny lekarskiej.

Czy naczyniaki trzeba usuwać? / Czy usuwać naczyniaka?
Nie zawsze. Usuwa się z powodów medycznych (krwawienie, uraz) lub estetycznych.

Czy dermatolog może usunąć naczyniaka?
Tak. Metody: laser, elektrokoagulacja, krioterapia, chirurgia (zależnie od typu).

Jaki lekarz zajmuje się naczyniakami? / Do jakiego lekarza z naczyniakiem?
Dermatolog. W szczególnych przypadkach: chirurg, angiolog.

Czy naczyniaki mogą zniknąć samoistnie?
U niemowląt – często tak. U dorosłych – rzadko.

Czy można przekłuć naczyniaka?
Nie. Ryzyko krwawienia i zakażenia.

Czego nie wolno przy naczyniaku?
Nie przekłuwać, nie drażnić, nie usuwać domowymi metodami.

Czy naczyniaki dają przerzuty? / Czy naczyniak to przerzut?
Nie. To zmiany łagodne, bez przerzutów.

Czy naczyniak może powodować bóle głowy?
Skórny – nie. Bóle głowy dotyczą rzadkich naczyniaków OUN, nie skóry.

Jakie zmiany na skórze powinny niepokoić?
Szybki wzrost, nieregularne brzegi, zmiana koloru, krwawienie, ból, owrzodzenie.

Dlaczego ludzie chorują na naczyniaki?
Predyspozycje genetyczne, wiek, hormony, losowe zaburzenia rozwoju naczyń.

Czym smarować naczyniaka?
Niczym leczniczym. Maści nie leczą naczyniaków. Ochrona przed urazem wystarcza.

Naczyniaki skórne – diagnostyka i leczenie zmian naczyniowych skóry