Poradnia gastroenterologiczna dla dzieci – wskazania do konsultacji gastrologicznej dzieci

Gastroenterolog dziecięcy | Gastrolog dziecięcy | Poradnia Gastroenterologiczna dla dzieci | Poradnia Gastrologiczna dla dzieci

Czym się zajmuje gastrolog dziecięcy / gastroenterolog dziecięcy?

W poradni gastrologicznej dla dzieci (poradnia gastroenterologiczna dla dzieci) specjalista — gastrolog dziecięcy lub gastroenterolog dziecięcy — diagnozuje i leczy choroby przewodu pokarmowego, wątroby i trzustki u dzieci i młodzieży.

Do głównych obszarów jego pracy należą:

• przewlekłe bóle brzucha,
• refluks żołądkowo-przełykowy,
• choroba trzewna (celiakia, ICD-10 K90.0),
• nieswoiste zapalenia jelit (ICD-10 K50., K51.),
• przewlekła biegunka,
• zaparcia przewlekłe (ICD-10 K59.00),
• choroby wątroby (np. stłuszczenie wątroby ICD-10 K76.0),
• zaburzenia trzustki.

Specjalista w poradni gastrologicznej dla dzieci współpracuje zwykle z pediatrą i dietetykiem. Współpraca ma na celu ocenę objawów, ustalenie planu diagnostyki i leczenia w warunkach ambulatoryjnych oraz – w razie potrzeby – w warunkach szpitalnych.

Kiedy dziecko powinno udać się do gastroenterologa dziecięcego / gastrologa dziecięcego?

Objawy typowe, które wskazują na wizytę w poradni

Jeżeli Twoje dziecko zgłasza:

• ból brzucha (lokalizowany lub rozlany), który utrzymuje się > 4-6 tygodni, mimo podstawowej opieki;
• zaparcia przewlekłe albo biegunka trwająca tygodnie;
• krwawienie z przewodu pokarmowego (np. krew w stolcu, czarne stolce, wymioty z krwią);
• utratę masy ciała lub zahamowanie wzrostu;
• objawy choroby wątroby (np. żółtaczka, świąd skóry, powiększona śledziona).

Każdy z tych sygnałów może wskazywać, że konieczna jest ocena w poradni gastrologicznej dla dzieci.

Kiedy to jest pilne?

Nagłe, silne dolegliwości: intensywny ból brzucha z objawami niedrożności jelit (wymioty żółciowe, brak gazów/stolca), masywne krwawienie, zażółcenie skóry nagle pojawiające się, czy objawy niewydolności wątroby — wtedy należy udać się natychmiast na ostrą konsultację lub do szpitala.

„Dlaczego moje dziecko powinno zostać skierowane do gastroenterologa?”

Często pediatra może zlecić pakiet badań, ale jeśli objawy są utrzymujące się lub występują „czerwone flagi” (red flags) – np. zahamowanie rozwoju, anemia, krwawienie – specjalista gastrolog dziecięcy może w poradni dokładnie poprowadzić diagnostykę i leczenie. Proaktywne skierowanie do poradni gastroenterologicznej dla dzieci może skrócić czas do właściwej terapii i poprawić rokowanie.

Z jakimi objawami iść do gastrologa dla dzieci?

W praktyce gastrolog dziecięcy oceniał będzie objawy takie jak:

• przewlekły ból brzucha, często budzący z snu;
• uciążliwe wymioty lub cofanie się pokarmu;
• trudności w połykaniu;
• przewlekła biegunka, często ze śluzem lub krwią;
• zaparcia przewlekłe; krew lub śluz w stolcu;
• nietolerancje pokarmowe objawiające się bólami brzucha po posiłkach; s
• spadek masy ciała lub zahamowanie wzrostu;
• objawy wątroby — żółtaczka, świąd, powiększenie wątroby/śledziony;
• powtarzające się infekcje dróg pokarmowych;
• podejrzenie choroby zapalnej jelit (IBD) lub celiakii.

Dziecko może odczuwać dolegliwości jelitowe jako wzdęcia, kolki, gazy, uczucie pełności, przelewanie w brzuchu — jeśli są przewlekłe i towarzyszą im inne objawy, warto udać się do poradni gastrologii dziecięcej.

Jak wygląda wizyta u gastrologa dziecięcego / gastroenterologa dziecięcego?

Co gastrolog robi na pierwszej wizycie?

W trakcie konsultacji w poradni gastrologicznej dla dzieci specjalista: zbiera dokładny wywiad (czas trwania objawów, ich charakter, czynniki wyzwalające, dieta, historia rozwoju dziecka, wzrost/masa ciała, leki);

• przeprowadza badanie fizykalne (ocena brzucha: palpacja, określenie wątroby, śledziony, odruchów, objawów otrzewnowych, ogólne badanie dziecka);
• przegląda dotychczasowe wyniki badań i – jeśli brak – zleca podstawową diagnostykę (badania krwi, moczu, kału, USG brzucha).

Na podstawie wyników i obrazu klinicznego ustala plan działania: może być to leczenie dietetyczne, farmakologiczne, albo skierowanie na badania specjalistyczne (endoskopia, USG, testy motoryki przewodu pokarmowego).

Jak wygląda badanie gastrologiczne u dzieci?

Badanie może obejmować:

• USG jamy brzusznej — ocena narządów jamy brzusznej, wątroby, trzustki, dróg żółciowych;
• testy laboratoryjne (morfologia, CRP, ALAT/AST, bilirubina, albumina, elektrolity, przeciwciała przeciwko celiakii);
• badania kału (krew utajona, pasożyty, tłuszcz w kale); w szczególnych przypadkach endoskopia górna (gastroskopia) lub kolonoskopię — nawet u dzieci, jeśli istnieje podejrzenie choroby zapalnej jelit lub trwałe objawy.

Endoskopia u dzieci wymaga zwykle znieczulenia i prowadzenia w wyspecjalizowanym ośrodku. Specjalista w poradni gastrologicznej dla dzieci objaśni rodzicom przebieg badania, przygotowanie dziecka, oraz co może nastąpić dalej (np. biopsje, kontrola).

Czy gastrolog robi USG na wizycie?

Tak — w wielu przypadkach w poradni gastroenterologicznej dla dzieci może być wykonane lub zlecone USG brzucha jako część wstępnej diagnostyki narządów jamy brzusznej, wątroby oraz przewodu pokarmowego.

Czy dzieci mogą mieć gastroskopię?

Tak — jeżeli są wskazania medyczne (np. podejrzenie choroby zapalnej jelit, Nawrotowa krwawienia, refluks żołądkowo-przełykowy oporny na leczenie, podejrzenie celiakii lub wrzodów) — wówczas gastroskopia lub kolonoskopii może być wykonana także u dzieci w poradni lub oddziale gastroenterologii pediatrycznej.

Z jakimi wynikami iść do Gastroenterologa dziecięcego?

Jakie badania laboratoryjne i diagnostyczne warto zabrać?

Przed wizytą w poradni gastrologicznej dla dzieci warto dostarczyć (lub wcześniej wykonać) następujące:

• morfologia krwi z rozmazem (CBC) — pozwala określić anemię, leukocytozę;
• CRP i/lub ESR (odczyn Biernackiego) — podwyższone mogą sugerować stan zapalny;
• panel biochemiczny (elektrolity, albumina, aminotransferazy ALAT/AST, bilirubina całkowita i bezpośrednia, GGT, ALP) — szczególnie przy podejrzeniu choroby wątroby;
• badania kału: krew utajona (guaiac),
• testy pasożytów, tłuszcz w kale — przy przewlekłej biegunce;
• serologia celiakii: przeciwciała tTG IgA + całkowite IgA — jeśli podejrzewana jest celiakia;
• USG brzucha — ocena narządów jamy brzusznej.

Jakie wyniki powinny niepokoić?

Wyniki laboratoryjne, które mogą wskazywać na konieczność szybszej konsultacji w poradni gastrologicznej albo hospitalizacji:

• hemoglobina Hb < 90 g/L (anemia znaczna) — wskazuje np. na chorobę zapalną jelit lub przewlekłe krwawienie.
• Albumina znacząco obniżona — sugeruje zaburzenia wchłaniania lub ciężką chorobę.
• CRP lub ESR wyraźnie podwyższone (w zależności od norm lokalnych) — wskazujące na aktywny stan zapalny.
• ALT/AST znacznie przekraczające zakres norm lub bilirubina bezpośrednia podwyższona — może to wskazywać na chorobę wątroby.
• W serologii celiakii: tTG IgA > 10 × górnej granicy normy w odpowiednim kontekście klinicznym stanowi mocne wskazanie do endoskopii i biopsji jelita cienkiego.
• W przypadku USG: powiększenie wątroby/śledziony, zmiany w przewodach żółciowych — również wymaga konsultacji.

Dane o badaniach laboratoryjnych i diagnostyce

Badanie kału na obecność krwi utajonej używane jest jako przesiew przy przewlekłej biegunce lub krwawieniu z dolnego odcinka przewodu pokarmowego. Kalprotektyna jelitowa (faecal calprotectin) jest markerem stanu zapalnego jelit, używana też u dzieci w diagnostyce IBD. USG jamy brzusznej jest badaniem nieinwazyjnym, pierwszego rzutu w układzie przewodu pokarmowego i wątroby u dzieci.

Endoskopia u dzieci (gastroskopia, kolonoskopii) wykonuje się w warunkach znieczulenia ogólnego i umożliwia pobranie wycinków (biopsji) do diagnostyki m.in. celiakii, choroby zapalnej jelit, eosinofilowego zapalenia przełyku.

Najczęstsze choroby diagnozowane podczas wizyty gastroenterologicznej

W poradni gastroenterologicznej dla dzieci najczęściej rozpoznawane są:

• choroba refluksowa przełyku (ICD-10 K21.9),
• celiakia (ICD-10 K90.0),
• przewlekłe zaparcia (ICD-10 K59.00),
• przewlekła biegunka w tym zespół jelita drażliwego (IBS, ICD-10 K58.)
• nieswoiste zapalenie jelit (ICD-10 K50., K51.*),
• stłuszczenie wątroby niealkoholowe (ICD-10 K76.0),
• zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego.

Diagnostyka w poradni gastrologicznej dla dzieci ma na celu nie tylko objawowe leczenie, ale także ocenę przyczyn — co warunkuje właściwe leczenie i długofalową kontrolę.

Gastroenterolog dziecięcy – Leczenie gastroenterologiczne dzieci

Leczenie w poradni gastrologicznej dla dzieci zależy od konkretnej diagnozy i często obejmuje:

• dietę eliminacyjną lub zmodyfikowaną (
  • np. w celiakii — dieta bezglutenowa;
  • w nietolerancji laktozy — ograniczenie laktozy;
  • w refluksie — posiłki mniejsze, częstsze, uniesienie głowy łóżka);
• farmakoterapię — np. inhibitory pompy protonowej (IPP) lub blokery H2 w chorobie refluksowej;
  • leki przeciwzapalne lub immunosupresyjne w chorobie zapalnej jelit;
  • środki przeciwzaparciowe plus modyfikacja stylu życia w zaparciach przewlekłych;
  • leczenie wspierające w chorobach wątroby i trzustki;
• monitorowanie: w przewlekłych chorobach przewodu pokarmowego i wątroby konieczne jest
  • kontrola badań,
  • wzrostu dziecka,
  • rozwoju oraz współpraca z dietetykiem i psychologiem (np. w przypadku bólu przewlekłego jelit).
    
• Rodzice powinni być poinformowani o tym, że czasem konieczne są długofalowe wizyty kontrolne w poradni gastroenterologicznej dla dzieci, zmiany diety, powtórne badania, a także, że ważna jest współpraca w prowadzeniu dziecka (monitoring wypróżnień, masy ciała, wzrostu, objawów).

Leczenie w poradni gastrologicznej dla dzieci może wymagać hospitalizacji lub konsultacji w wyspecjalizowanych jednostkach, jeśli konieczne są procedury endoskopowe lub intensywna opieka.

Nasi specjaliści współpracujący z Poradnia Gastroenterologii dziecięcej

• Dr n. med Agnieszka Krzywicka – Gastroenterolog, Gastrolog dziecięcy, Pediatra
• Dr n. med Katarzyna Górowska-Kowolik – Gastrolog dziecięcy, Pediatra
• lek. Katarzyna Machnik – Hematolog dziecięcy, Neonatolog, Pediatra
• lek. Lidia Gruszka – Neonatolog, Pediatra
• lek. Magadalena Romańczuk – Ultrasonografista, Lekarz rodzinny
• mgr Barbara Sitkiewicz – Dietetyk dziecięcy, Dietetyk kliniczny, Psychodietetyk

Przeczytaj też

• Poradnia Gastrologiczna dla dzieci
• Artykuł – „Wzdęcia i gazy — przyczyny, diagnostyka, leczenie i dieta„
• Artykuł – „Celiakia – objawy, diagnostyka i dieta bezglutenowa?”
• Artykuł – „Zaparcia u dzieci – poradnik dla rodziców„
• Artykuł – „Biegunka u dzieci – przyczyny, objawy i leczenie„
• Artykuł – „Nietolerancja białka mleka krowiego u niemowląt i dzieci„
• Artykuł – „Nietolerancja laktozy – objawy, diagnostyka i leczenie„
• Artykuł – „Anemia u dzieci – Kiedy skonsultować się z hematologiem dziecięcym?„

📍 Centrum Medyczne Medici
ul. Henryka Sienkiewicza 43, Radzionków
📞 Telefon: +48 609 318 801
📧 E-mail: kontakt@medici-radzionkow.pl
🌐 www.medici-radzionkow.pl

Gastroenterolog dziecięcy | Poradnia gastrologiczna dla dzieci – ważne informacje praktyczne

Czy dziecko może jeść przed wizytą u gastrologa?

Tak — w większości przypadków w poradni gastroenterologicznej dla dzieci nie jest wymagany ścisły post przed standardową konsultacją. Jeśli jednak podczas wizyty planowane są procedury diagnostyczne (np. gastroskopia, kolonoskopii) — wtedy lekarz zaleci post (np. na czczo) i ograniczenie spożycia płynów. W dniu wizyty warto unikać ciężkostrawnych posiłków, nadmiernych słodyczy czy napojów gazowanych, które mogą nasilać dolegliwości przewodu pokarmowego.

Czy gastrolog robi USG na wizycie?

Tak — w wielu poradniach gastrologii dziecięcej możliwe jest wykonanie lub skierowanie na USG brzucha jako części diagnostyki przewodu pokarmowego, wątroby i dróg żółciowych. USG najlepiej wykonać przed wizytą lub jak najwcześniej, aby wynik był dostępny podczas konsultacji.

Czym się różni gastroenterolog od gastrologa?

Terminologia: w praktyce medycznej w pediatrii używa się częściej określenia „gastroenterolog dziecięcy” niż „gastrolog dziecięcy”, jednak wiele poradni używa obydwu nazw zamiennie.

Różnica leży głównie w historii nazewnictwa — istotne jest, by wybrany specjalista miał kompetencje z zakresu gastroenterologii pediatrycznej (diagnostyka i leczenie chorób przewodu pokarmowego u dzieci).

Czy można iść do gastrologa bez skierowania?

W prywatnych poradniach wizyta jest bez skierowania. Warto wcześniej sprawdzić warunki konkretnej placówki.

Jak przygotować dziecko do endoskopii?

Jeśli w poradni gastroenterologicznej dziecięcej planowana jest gastroskopia lub kolonoskopii — dziecko zwykle musi być na czczo od określonej liczby godzin (np. 6-8 godzin) oraz nie spożywać płynów na 1-2 godziny przed zabiegiem. Lekarz wyjaśni, czy konieczne jest odstawienie leków, czy przygotowanie jelita (np. na kolonoskopię).

Rodzic powinien być poinformowany o znieczuleniu i przebiegu badania, a dziecko wspierane w przygotowaniu psychologicznym — co zmniejsza lęk i poprawia współpracę.

Ile kosztuje gastroskopia u dzieci?

Koszty zależą od miejsca, rodzaju znieczulenia, zakresu badania i placówki. W poradni gastrologicznej dla dzieci lub oddziale endoskopii w szpitalu prywatnym cena może być znaczna — warto zapytać o orientacyjne koszty przed umówieniem się.

Kiedy kolonoskopia u dziecka?

Kolonoskopia w dziecięcej gastroenterologii jest zalecana m.in. w podejrzeniu nieswoistego zapalenia jelit (IBD), przewlekłych biegunkach z krwią, rodzinnej polipowatości, niewyjaśnionej anemii wymagającej wykluczenia źródła. Specjalista w poradni gastrologicznej dla dzieci oceni wskazania i zaproponuje badanie.

Z jakimi chorobami do gastrologa?

Do gastrologa dziecięcego kieruje się m.in. przy:

• celiakii,
• chorobie refluksowej,
• zaparciach przewlekłych,
• przewlekłej biegunce,
• chorobach wątroby i trzustki,
• zespołach bólu brzucha,
• nietolerancji pokarmowej,
• chorobie zapalnej jelit,
• zaburzeniach motoryki przewodu pokarmowego.

Co mogę zrobić, by przygotować dziecko i rodzinę do wizyty w poradni gastrologicznej dla dzieci?

Zbierz historię objawów (kiedy się pojawiły, co je nasila, co łagodzi), listę leków i suplementów, wyniki badań (jeśli były). Zapisz informacje o masie ciała i wzroście dziecka na wykresie centylowym. Zrób listę pytań dla specjalisty. Dopilnuj aby dziecko nie miało ciężkiego posiłku przed wizytą jeśli pojawi się konieczność badań USG/diagnostycznych.

Gastroenterolog dziecięcy – FAQ

Q: Kiedy udać się z dzieckiem do gastrologa dziecięcego?
A: W przypadku przewlekłych lub powtarzających się dolegliwości przewodu pokarmowego: ból brzucha, zaparcia, biegunka, krew w stolcu, utrata masy ciała, zahamowanie wzrostu — należy skonsultować się z poradnią gastrologiczną dla dzieci.

Q: Jakie badania do gastrologa dziecięcego?
A: Przydatne są:

• morfologia krwi: (CBC), CRP/ESR,
• panel biochemiczny wątroby/trzustki (ALT/AST, bilirubina, albumina),
• badanie kału na krew utajoną/pasożyty/tłuszcz,
• serologia celiakii (tTG IgA + IgA całkowite),
• USG brzucha — dostępne w Centrum Medycznym Medici

Q: Czy dziecko może jeść przed wizytą u gastrologa?
A: Tak — jeśli w trakcie wizyty nie planuje się endoskopii. Warto jednak unikać ciężkostrawnych posiłków i napojów gazowanych przed konsultacją w poradni gastroenterologicznej dla dzieci.

Q: Czy dzieci mogą mieć gastroskopię?
A: Tak — w poradni gastroenterologicznej dla dzieci mogą być wskazania do gastroskopii lub kolonoskopii, jeśli konieczna jest biopsja lub ocena przyczyn przewlekłych objawów przewodu pokarmowego.