Porady Endokrynologa Dziecięcego

Poradnia Endokrynologii Dziecięcej

Porady są skierowane do dzieci i młodzieży, które borykają się z problemami zdrowotnymi związanymi z układem hormonalnym i metabolicznym.

Opieka endokrynologiczna obejmuje dzieci od wieku niemowlęcego do zakończenia dojrzewania. Leczenie prowadzone jest przez lekarzy endokrynologów dziecięcych we współpracy z dietetykiem, diabetologiem, psychologiem oraz specjalistami diagnostyki obrazowej.

Czym zajmuje się Poradnia Endokrynologii Dziecięcej?

W poradni diagnozowane i leczone są choroby endokrynologiczne dzieci m.in.:

Grupa chorób	Jednostki chorobowe ICD-10
Choroby tarczycy	Niedoczynność tarczycy (E03), Nadczynność tarczycy (E05), Zapalenie Hashimoto (E06.3), Guzki tarczycy (E04)
Zaburzenia wzrostu	Niedobór hormonu wzrostu (E23.0), Niskorosłość idiopatyczna (R62.52)
Zaburzenia przysadki i nadnerczy	Choroba Cushinga (E24), Hiperprolaktynemia (E22.1), Wrodzony przerost nadnerczy (E25.0)
Zaburzenia metaboliczne	Otyłość dziecięca (E66.0), Hiperinsulinemia (E16.1), Cukrzyca typu 2 (E11)
Zaburzenia dojrzewania	Przedwczesne dojrzewanie (E30.1), Opóźnione dojrzewanie (E30.0)

Poradnia Endokrynologii Dziecięcej i Diabetologii dziecięcej

W naszej poradni pomagamy w zakresie chorób związanych z układem hormonalnym i metabolicznym u dzieci i młodzieży do 18 roku życia.

Nasze usługi obejmują:

---

Objawy, z którymi dzieci trafiają do Poradni Endokrynologii Dziecięcej

Rodziców najczęściej niepokoją następujące objawy:

• brak przyrostu masy ciała lub niskorosłość (dziecko niższe od rówieśników)
• nadmierny przyrost wagi mimo diety i aktywności
• zmęczenie, ospałość, słaba koncentracja
• zimne dłonie, suchość skóry, wypadanie włosów (objawy niedoczynności tarczycy)
• kołatanie serca, drżenie rąk, potliwość (objawy nadczynności tarczycy)
• zaburzenia miesiączkowania u dziewcząt
• wygląd narządów płciowych dzieci i młodzieży
• pojawienie się owłosienia łonowego lub trądziku przed 8. rokiem życia (przedwczesne dojrzewanie)
• ciemne przebarwienia na szyi i pod pachami (acanthosis nigricans – marker insulinooporności)

---

Diagnostyka endokrynologiczna — jakie badania są zlecane?

Badania laboratoryjne (krew):

Parametr	Norma (orientacyjna dla dzieci)*	Niepokojące wartości
TSH	0.5–4.0 mIU/l	>4.0 sugeruje niedoczynność, <0.1 nadczynność
FT4	0.8–2.0 ng/dl	zbyt niskie przy niedoczynności tarczycy
FT3	2.3–4.2 pg/ml	zbyt wysokie przy nadczynności tarczycy
Glukoza na czczo	70–99 mg/dl	>100 stan przedcukrzycowy
Insulina na czczo	2–10 µIU/ml	>15 podejrzenie hiperinsulinemii
HOMA-IR	<1.9	>2.5 insulinooporność
IGF-1	zależny od wieku	niskie przy niedoborze hormonu wzrostu

*Wartości referencyjne mogą różnić się między laboratoriami.

Badania obrazowe i dodatkowe:

• USG tarczycy (ocena wielkości, miąższu, obecność guzków)
• Biopsja cienkoigłowa tarczycy (BAC) pod kontrolą USG w przypadku zmian ogniskowych – Wykonuje Dr. Bartłomiej Pycinski
• RTG nadgarstka — wiek kostny
• Testy stymulacyjne hormonu wzrostu

W poradni wykonywane są skierowania na badania laboratoryjne oraz USG tarczycy.

---

Leczenie w Poradni Endokrynologii Dziecięcej

Leczenie zależy od rozpoznania i jest zgodne z wytycznymi Endocrine Society, ADA, WHO, EAU.

Niedoczynności tarczycy (E03)

• terapia lewotyroksyną (L-T4),
• dawka dobierana indywidualnie na podstawie TSH i FT4.

Nadczynności tarczycy (E05)

• leczenie tyreostatykami (np. metimazol),
• kontrola hormonów co 4–6 tygodni,
• w rzadkich przypadkach rozważana jest radiojodoterapia lub leczenie chirurgiczne.

Niedoboru hormonu wzrostu (E23.0)

• rekombinowany hormon wzrostu rGH w formie zastrzyków,
• monitorowanie IGF-1 i tempa wzrostu.

Hiperinsulinemii i insulinooporności (E16.1)

• dieta o niskim indeksie glikemicznym,
• leczenie metforminą u dzieci powyżej 10 r.ż. zgodnie z ADA,
• zwiększenie aktywności fizycznej.

Otyłości dziecięcej (E66.0)

• plan dietetyczny,
• ocena stylu życia,
• edukacja całej rodziny.

---

Kiedy wyniki badań powinny niepokoić?

Niepokojące sygnały wymagające pilnej konsultacji endokrynologicznej:

• TSH > 10 mIU/l
• FT4 poniżej normy
• HOMA-IR > 2.5
• IGF-1 poniżej zakresu dla wieku i płci
• szybkie powiększanie się tarczycy lub guzek w USG

---

Najczęstsze choroby diagnozowane podczas wizyty

• Niedoczynność tarczycy (E03)
• Choroba Hashimoto (E06.3)
• Nadczynność tarczycy (E05)
• Hiperinsulinemia / insulinooporność (E16.1)
• Otyłość dziecięca (E66.0)
• Niedobór hormonu wzrostu (E23.0)
• Przedwczesne dojrzewanie (E30.1)

---

Dodatkowe usługi dostępne w Poradni Endokrynologii Dziecięcej

• Skierowania na badania laboratoryjne
• USG tarczycy
• USG jąder
• Biopsja cienkoigłowa tarczycy pod kontrolą USG – Poradnia Patomorfologiczna
• Konsultacje dietetyczne dzieci – Poradnia Dietetyki dziecięcej
• Konsultacje gastrologiczne dzieci – Poradnia Gastrologii dziecięcej

---

FAQ – Poradnia Endokrynologii Dziecięcej i Diabetologii dziecięcej

Jak przygotować dziecko do pierwszej wizyty?
Zabrać wcześniejsze wyniki badań, książeczkę zdrowia, pomiary wzrostu i masy.

Czy do Poradni Endokrynologii Dziecięcej potrzebne jest skierowanie?
Nie jest potrzebne, wizyty odbywają się tylko w trybie prywatnym

Jak często wykonywać badania kontrolne tarczycy?
Zwykle co 3–6 miesięcy lub częściej wg zaleceń lekarza.

Ile trwa proces leczenia niedoboru hormonu wzrostu?
Najczęściej do zakończenia wzrastania kości (wiek kostny ~14–16 lat dziewczęta, ~16–18 chłopcy).

Czy otyłość dziecięca może być „od hormonów”?
Tak. Hiperinsulinemia, niedoczynność tarczycy i zaburzenia dojrzewania mogą powodować przyrost masy ciała.

---