USG elastografia wątroby (FibroScan) Radzionków – ocena zwłóknienia i stłuszczenia wątroby
Na czym polega USG elastografia wątroby?
USG elastografia wątroby (tzw. FibroScan) to badanie oceniające twardość (elastyczność) miąższu wątroby za pomocą fali ultradźwiękowej. Im bardziej zwłókniała lub stłuszczona wątroba, tym mniej elastyczna i bardziej sztywna – co jest widoczne w pomiarach.
Badanie polega na pomiarze prędkości propagacji fal mechanicznych przez tkankę. Na tej podstawie urządzenie określa:
- stopień zwłóknienia (Fibrosis Score, skala F0–F4),
- stopień stłuszczenia (Steatosis Score, skala S0–S3),
- wartości w jednostkach kPa (kilopaskalach).
To szybka, precyzyjna i bezbolesna alternatywa dla biopsji wątroby.
Wskazania do wykonania badania
Elastografia wątroby jest zalecana przy podejrzeniu lub monitorowaniu:
- przewlekłego zapalenia wątroby (WZW B, WZW C),
- stłuszczenia i stłuszczeniowego zapalenia wątroby (NAFLD, NASH),
- marskości wątroby,
- alkoholowego uszkodzenia wątroby,
- chorób metabolicznych (otyłość, cukrzyca typu 2, hipercholesterolemia),
- autoimmunologicznego zapalenia wątroby,
- hemochromatozy i choroby Wilsona,
- kontroli po leczeniu farmakologicznym lub przeciwwirusowym,
- oceny skutków długotrwałego stosowania leków hepatotoksycznych.
Badanie zaleca się również osobom, u których klasyczne USG wykazało nieprawidłową echogeniczność wątroby.
Jak wygląda badanie
- Przygotowanie: pacjent powinien być na czczo (6 godzin bez jedzenia i napojów).
- Pozycja: leżąca na plecach, z prawą ręką uniesioną nad głowę.
- Przebieg: lekarz przykłada głowicę ultrasonograficzną w prawej części podżebrza. Aparat wysyła fale dźwiękowe i mierzy prędkość ich przejścia przez miąższ wątroby.
- Analiza: urządzenie automatycznie wylicza średni wynik sztywności i poziom stłuszczenia.
- Czas trwania: około 10–15 minut. Wynik dostępny jest od razu po badaniu.
Co wykrywa elastografia wątroby
1. Zwłóknienie (fibroza)
Oceniane w pięciostopniowej skali:
- F0 – brak włóknienia,
- F1–F2 – włóknienie łagodne do umiarkowanego,
- F3 – zaawansowane włóknienie,
- F4 – marskość wątroby.
Wynik powyżej 12–14 kPa zwykle sugeruje zaawansowaną marskość.
2. Stłuszczenie wątroby
Wynik w skali S0–S3 określa stopień odkładania się tłuszczu w komórkach wątroby:
- S0 – brak stłuszczenia,
- S1–S2 – stłuszczenie umiarkowane,
- S3 – nasilone stłuszczenie (powyżej 66% hepatocytów zawiera tłuszcz).
3. Marskość i nadciśnienie wrotne
Wysokie wartości twardości korelują z rozwojem nadciśnienia wrotnego i ryzykiem powikłań (żylaki przełyku, wodobrzusze).
4. Skutki leczenia
Elastografia pozwala ocenić regresję lub stabilizację zwłóknienia po terapii przeciwwirusowej lub zmianie stylu życia.
Znaczenie kliniczne badania
Elastografia wątroby (FibroScan) jest uznawana przez towarzystwa hepatologiczne (EASL, AASLD) za standard w ocenie stanu wątroby.
Pozwala:
- uniknąć biopsji (w większości przypadków),
- dokładnie monitorować postęp choroby lub skuteczność leczenia,
- różnicować stłuszczenie metaboliczne od zapalnego,
- prognozować ryzyko marskości i jej powikłań,
- ocenić efekty terapii dietetycznej, farmakologicznej lub przeciwwirusowej.
To najdokładniejsze badanie nieinwazyjne w ocenie zwłóknienia wątroby.
Jak interpretować wynik
Interpretacja opiera się na wartości w kPa i indeksach stłuszczenia:
| Stopień włóknienia | Wartość (kPa) | Znaczenie kliniczne |
|---|---|---|
| F0–F1 | <7 | wątroba elastyczna, brak zwłóknienia |
| F2 | 7–9,5 | włóknienie umiarkowane |
| F3 | 9,5–12,5 | włóknienie zaawansowane |
| F4 | >12,5 | marskość wątroby |
Wynik stłuszczenia (S0–S3) wyrażany jest w jednostkach CAP (Controlled Attenuation Parameter) i określa poziom tłuszczu w miąższu.
Zespół do spraw zdrowia wątroby
- lek. Magdalena Romańczuk (Ultrasonografistka) – Badania USG w tym elastografia wątroby
- Dr n.med Agnieszka Krzywicka (Gastrolog) – Konsultacje i leczenie chorób wątroby
- mgr Barbara Sitkiewicz – (Dietetyk Kliniczny) – Wsparcie dietetyczne i leczenie chorób wątroby i metabolicznych
FAQ – najczęstsze pytania pacjentów
Czy elastografia wątroby boli?
Nie, badanie jest całkowicie bezbolesne i nie wymaga igły ani kontrastu.
Czy trzeba być na czczo?
Tak, aby uzyskać wiarygodny wynik.
Czy badanie można wykonywać w ciąży?
Tak, jest całkowicie bezpieczne.
Jak często wykonywać elastografię?
Zalecane co 6–12 miesięcy u osób z chorobami wątroby lub ryzykiem metabolicznym.
Podsumowanie
USG elastografia wątroby (FibroScan) to nowoczesna, nieinwazyjna metoda oceny stanu wątroby. Umożliwia precyzyjne określenie poziomu zwłóknienia i stłuszczenia, zastępując w wielu przypadkach biopsję.
W Centrum Medycznym Medici w Radzionkowie badanie wykonywane jest przy użyciu nowoczesnego aparatu USG z elastografią, co zapewnia wiarygodne i szybkie wyniki.
Regularne wykonywanie elastografii to najlepszy sposób na wczesne wykrycie uszkodzeń wątroby i ocenę skuteczności leczenia.
📍 Centrum Medyczne Medici
ul. Henryka Sienkiewicza 43, Radzionków
📞 Telefon: +48 609 318 801
📧 E-mail: kontakt@medici-radzionkow.pl
🌐 www.medici-radzionkow.pl