USG prostaty TRUS – ultrasonografia przezodbytnicza prostaty

Co to jest USG prostaty TRUS?

USG prostaty TRUS (TransRectal UltraSound) to usg przezodbytnicze prostaty, wykonywane przez urologa lub radiologa, umożliwiające dokładną ocenę budowy stercza, pęcherzyków nasiennych oraz okolicznych tkanek. Sonda ultrasonograficzna wprowadzana jest przez odbyt, co zapewnia wyższą precyzję obrazowania niż badanie przez powłoki brzuszne.

Badanie pozwala wykryć zmiany ogniskowe, np. podejrzenie raka prostaty (ICD-10: C61), przerost stercza (N40), zapalenie prostaty (N41) oraz wspiera biopsję stercza.


Kiedy urolog zleca usg przezodbytnicze TRUS?

Objawy, które warto zgłosić lekarzowi

  • częstomocz, nykturia (wstawanie w nocy do toalety)
  • osłabiony strumień moczu, przerywanie mikcji
  • uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza
  • pieczenie, ból podczas oddawania moczu
  • ból krocza, miednicy, odbytu (prostatitis)
  • krew w moczu lub nasieniu
  • zaburzenia erekcji i ejakulacji

Każdy z powyższych objawów wskazuje na możliwe choroby prostaty, najczęściej z grupy:

  • Łagodny przerost prostaty (BPH) – ICD-10: N40
  • Zapalenie gruczołu krokowego – ICD-10: N41
  • Nowotwór prostaty – ICD-10: C61

Wskazaniem do badania są także: podwyższone PSA i nieprawidłowe badanie per rectum.


Jak wygląda przebieg badania TRUS?

Przygotowanie

  • najczęściej brak konieczności bycia na czczo
  • przy planowanej biopsji – często lewatywa i antybiotyk
  • omówienie leków przeciwkrzepliwych z urologiem

W trakcie badania

  • pozycja leżąca na boku, kolana podciągnięte
  • sonda z żelem wprowadzana delikatnie do odbytnicy
  • ocena wielkości, objętości, echogeniczności prostaty
  • trwa zwykle ok. 20–30 minut

Po badaniu

Po standardowym TRUS powrót do aktywności jest natychmiastowy. Przy biopsji możliwe są krótkotrwałe: krwiomocz, krwawienie z odbytu, hematospermia. Objawy infekcji wymagają pilnego kontaktu z lekarzem.


Jakie choroby wykrywa usg prostaty TRUS?

RozpoznanieOpisICD-10
Łagodny rozrost prostatypowiększenie stercza z dysfunkcją mikcjiN40
Rak prostatyzmiany ogniskowe hipoechogeniczneC61
Prostatitisstan zapalny, ból, zaburzenia ejakulacjiN41
Torbiele, zwapnienia, kamica sterczaobrazowe zmiany strukturalneróżne
Patologie pęcherzyków nasiennychniepłodność męskaN46

Interpretacja wyników – co oznacza USG prostaty TRUS?

Pomiary prostaty

Norma objętości: około 20–30 ml.
Powyżej 30–40 ml sugeruje łagodny rozrost (N40).

Wyniki podejrzane

  • ognisko hipoechogeniczne → wskazanie do biopsji
  • nacieki, asymetria, zmienione obrysy torebki stercza
  • powiększenie węzłów chłonnych

Jeżeli TRUS wskazuje na zmianę podejrzaną → standardem jest biopsja pod kontrolą TRUS.


Jakie dodatkowe badania zaleca urolog?

BadanieZastosowanie
PSA (prostate-specific antigen)screening i monitorowanie nowotworu
Uroflowmetriaocena przepływu moczu (LUTS)
Badanie ogólne moczuwykluczenie zakażenia
USG jamy brzusznejocena pęcherza i nerek

Podwyższone PSA → podejrzenie nowotworu, konieczność weryfikacji obrazowej i biopsji.


TRUS jako badanie kierujące leczeniem

Leczenie BPH

  • leki alfa-blokujące
  • inhibitory 5-α-reduktazy
  • zabieg przezcewkowy (TURP) przy zaawansowanej przeszkodzie podpęcherzowej

Prostatitis

  • antybiotykoterapia
  • niesteroidowe leki przeciwzapalne

Rak prostaty

  • prostatektomia, radioterapia, hormonoterapia
  • decyzja zależna od stadium zaawansowania

Czy TRUS jest bezpieczny?

Procedura uznawana jest za bezpieczną. Powikłania (głównie po biopsji): infekcja, krew w moczu, ból odbytu – występują rzadko i zwykle ustępują samoistnie.


FAQ – najczęstsze pytania o USG prostaty TRUS

Czy USG prostaty TRUS boli?

Odczuwalny głównie dyskomfort, znieczulenie przy biopsji poprawia tolerancję.

Ile trwa usg przezodbytnicze TRUS?

Średnio 20–30 minut.

Czy TRUS to badanie profilaktyczne raka prostaty?

Nie. Stosowane gdy istnieją wskazania kliniczne (podwyższone PSA, podejrzane DRE).

Czy trzeba się specjalnie przygotować?

Zwykle nie. Przy biopsji często lewatywa i antybiotyk.

Jakie wyniki TRUS są niepokojące?

Ogniska podejrzane onkologicznie, szybko rosnący PSA, powiększone węzły.


Gdzie wykonać usg prostaty TRUS?

Można je wykonać w:

  • Poradni Urologicznej – Centrum Medycznego Medici Radzionków

📍 Centrum Medyczne Medici
ul. Henryka Sienkiewicza 43, Radzionków
📞 Telefon: +48 609 318 801
📧 E-mail: kontakt@medici-radzionkow.pl
🌐 www.medici-radzionkow.pl

Wyniki zawsze powinien ocenić specjalista Urolog.

Przyjmujący w Poradni Urolodzy


Przeczytaj też artykuły o tematyce urologicznej


Autorytety medyczne i źródła

Bartosz Bujała – ZnanyLekarz.pl Tadeusz Dzióba – ZnanyLekarz.pl Jan Kazimierz Wilczek – ZnanyLekarz.pl