Zaburzenia depresyjne – ICD-10: F32, F33

Czym są zaburzenia depresyjne wg ICD-10

Zaburzenia depresyjne ICD-10:

  • F32 – epizod depresyjny to pierwszy w życiu, pojedynczy epizod spełniający kryteria depresji.
  • F33 – zaburzenie depresyjne nawracające oznacza co najmniej dwa epizody depresyjne oddzielone okresem remisji.

Stopnie nasilenia: łagodny, umiarkowany, ciężki. W ciężkim przebiegu mogą wystąpić objawy psychotyczne (urojenia winy, katastroficzne przekonania, głosy nakazujące).

Kryteria diagnostyczne opierają się na klasyfikacji ICD-10 oraz psychiatrycznej ocenie klinicznej.

Objawy epizodu depresyjnego i depresji nawracającej (F32/F33)

Najczęściej wyszukiwane przez pacjentów objawy:

  • ciągłe pogorszenie nastroju,
  • brak energii, chroniczne zmęczenie,
  • brak motywacji, utrata zainteresowań (anhedonia),
  • gorszy sen: bezsenność lub nadmierna senność,
  • spadek lub wzrost apetytu, zmiana masy ciała,
  • problemy z koncentracją i pamięcią,
  • myśli o śmierci lub samobójstwie,
  • niska samoocena, poczucie winy,
  • wycofanie społeczne, pogorszenie relacji,
  • spowolnienie lub pobudzenie psychoruchowe,
  • somatyzacja: bóle głowy, mięśni, klatki piersiowej, problemy jelitowe.

Dodatkowe objawy alarmowe obejmują agresję auto- i heteroagresywną, utratę kontaktu z rzeczywistością, niezdolność do dbania o podstawowe potrzeby życiowe.

Zaburzenia depresyjne często współwystępują z:

  • zaburzeniami lękowymi,
  • zaburzeniami adaptacyjnymi,
  • zaburzeniami snu (bezsenność – ICD-10: G47),
  • zaburzeniami używania substancji,
  • przewlekłymi chorobami somatycznymi (np. niedoczynność tarczycy – ICD-10: E03).

Diagnostyka zaburzeń depresyjnych F32/F33

Diagnostyka kliniczna

Podstawą rozpoznania jest wywiad psychiatryczny i ocena:

  • liczby objawów i ich czasu trwania (≥ 2 tygodnie),
  • wpływu na funkcjonowanie,
  • obecności wcześniejszych epizodów (decyduje o kodzie F32 vs F33),
  • ryzyka samobójczego,
  • objawów psychotycznych.

Ocena skalami (mogą być stosowane):
PHQ-9, HDRS, MADRS. Nie są wystarczające do diagnozy bez oceny klinicznej.

Badania laboratoryjne i diagnostyczne

Nie ma „testu na depresję”. Badania służą wykluczeniu przyczyn somatycznych:

  • TSH, FT4, FT3, anty-TPO, anty-TG – zaburzenia tarczycy mogą powodować objawy depresyjne
    Normy orientacyjne TSH 0,4–4,0 mIU/l
  • Morfologia krwi (Hb, MCV) – anemia może powodować apatię i osłabienie
    Wynik niepokojący: Hb < 10 g/dl
  • Witamina D – jej niski poziom bywa związany z obniżeniem nastroju
    Normy: 30–50 ng/ml
  • Glukoza, HbA1c – przy cukrzycy częstsze są zaburzenia depresyjne
  • Elektrolity, kreatynina, eGFR – choroby nerek mogą wpływać na psychikę
  • ALT, AST – ocena wątroby przed włączeniem leków
  • W razie objawów neurologicznych: EEG, MRI

Wyniki laboratoryjne, które powinny niepokoić

  • TSH znacznie powyżej normy → podejrzenie niedoczynności tarczycy
  • Ciężka anemia → wyjaśnia zmęczenie i osłabienie
  • Duże zaburzenia elektrolitowe → mogą powodować zmiany świadomości
  • Odchylenia funkcji wątroby lub nerek → wymaga zmiany leczenia

Leczenie depresji F32 i F33

Terapia dobierana jest indywidualnie do nasilenia objawów:

Farmakoterapia

Leki przeciwdepresyjne wymagają kontroli psychiatrycznej.
Pełen efekt zwykle po 4–8 tygodniach.
W depresji psychotycznej: połączenie z lekami przeciwpsychotycznymi.

Brak poprawy lub pogorszenie po 8–12 tygodniach wymaga modyfikacji leczenia.

W depresji nawracającej (F33) leczenie podtrzymujące często powinno trwać wielomiesięcznie lub wieloletnio.

Psychoterapia

Największą skuteczność wykazuje:

  • terapia poznawczo-behawioralna (CBT),
  • terapia interpersonalna (IPT).

W ciężkich epizodach stosowana jako wsparcie farmakoterapii.

Metody specjalistyczne

W opornych przypadkach:

  • elektrowstrząsy (ECT),
  • przezczaszkowa stymulacja magnetyczna (TMS),
  • ketamina/esketamina (leczenie wyspecjalizowane).

Najczęstsze problemy ujawniane podczas wizyty psychiatrycznej

  • zaburzenia lękowe uogólnione (F41.1),
  • zaburzenia adaptacyjne (F43),
  • zaburzenia snu (G47),
  • uzależnienia (F10–F19),
  • bóle przewlekłe i choroby somatyczne,
  • myśli samobójcze lub samouszkodzenia.

Profilaktyka nawrotów depresji F33

  • stałe leczenie podtrzymujące,
  • regularna psychoterapia,
  • unikanie stresorów i deprywacji snu,
  • leczenie chorób somatycznych,
  • aktywność fizyczna,
  • higiena snu i unikanie alkoholu.

Specjaliści od zaburzeń depresyjnych:

📍 Centrum Medyczne Medici
ul. Henryka Sienkiewicza 43, Radzionków
📞 Telefon: +48 609 318 801
📧 E-mail: kontakt@medici-radzionkow.pl
🌐 www.medici-radzionkow.pl

Jacek Kamiński – ZnanyLekarz.pl beata krzypkowska – ZnanyLekarz.pl Milena Łazarska – ZnanyLekarz.pl

Przeczytaj również:

FAQ – najczęstsze pytania pacjentów

Nieleczona depresja – jakie są objawy i konsekwencje?
Objawy nasilają się z czasem: pogłębia się obniżony nastrój, zanika motywacja, dochodzi do izolacji społecznej, zaburzeń snu i apetytu. Może dojść do prób samobójczych, uzależnień, przewlekłych dolegliwości bólowych oraz utraty pracy lub relacji. Nieleczona depresja zwiększa ryzyko nawrotów i przewlekłego przebiegu (F33).

Depresja – ile trwa epizod?
Pojedynczy epizod depresji (F32) trwa zwykle minimum 2 tygodnie i może utrzymywać się miesiącami. U części pacjentów depresja może wracać po okresach remisji – wtedy rozpoznawana jest depresja nawracająca (F33), która może mieć wieloletni przebieg.

Czy depresja to choroba psychiczna?
Tak. Depresja jest zaburzeniem psychicznym zaklasyfikowanym przez WHO w ICD-10 jako F32 i F33. Ma podłoże biologiczne, psychologiczne i środowiskowe, a jej objawy wpływają na całe funkcjonowanie organizmu.

Epizod depresyjny a depresja – czym to się różni?
Epizod depresyjny to pojedyncza faza choroby, spełniająca kryteria depresji. Jeśli epizody powtarzają się w czasie, diagnoza zmienia się na depresję nawracającą. Różnica wynika z liczby nawrotów i historii choroby.

Depresja – jak wygląda jej prezentacja kliniczna?
Pacjent wykazuje obniżony nastrój, brak energii, wycofanie społeczne, niską samoocenę, zaburzenia snu i apetytu. Widoczne mogą być: spowolnienie psychoruchowe, płaczliwość, trudność w podejmowaniu decyzji, myśli rezygnacyjne lub samobójcze.

FAQ – Zaburzenia depresyjne

Depresja – na czym polega leczenie?
Leczenie obejmuje leki przeciwdepresyjne, psychoterapię i wsparcie psychospołeczne. W ciężkich epizodach konieczna może być hospitalizacja. Leczenie trwa również po ustąpieniu objawów, aby zapobiec nawrotom.

Jak zachowuje się osoba w depresji?
Może wycofywać się z kontaktów, zaniedbywać obowiązki, unikać rozmów, izolować się, reagować frustracją lub obojętnością. Często ukrywa objawy, co może stwarzać pozory „normalnego funkcjonowania”.

Jakie są 10 oznak depresji?
Najczęściej obserwowane:

  1. Obniżony nastrój
  2. Utrata przyjemności
  3. Zmęczenie i brak energii
  4. Izolacja społeczna
  5. Zaburzenia snu
  6. Zaburzenia apetytu
  7. Spadek koncentracji
  8. Poczucie winy lub beznadziejności
  9. Spowolnienie lub pobudzenie
  10. Myśli o śmierci

Po czym poznać, że ma się depresję?
Jeśli przez minimum 2 tygodnie występuje obniżony nastrój lub utrata zainteresowań oraz kilka dodatkowych objawów wpływających na codzienne życie, należy zgłosić się do psychiatry. Im wcześniej rozpocznie się leczenie, tym większa szansa na całkowitą remisję.

Jakie są pierwsze objawy depresji?
Najwcześniej pojawia się utrata radości, pogorszenie koncentracji, spadek motywacji, zmęczenie, drażliwość, zaburzenia snu i apetytu. Często pacjent tłumaczy je stresem lub przemęczeniem, co opóźnia rozpoznanie i leczenie.